Nhờ có nhiều loại sanh độc đáo, Phú Yên được dân chơi cây cảnh biết là một trung tâm cung cấp sanh cảnh. Nhiều hộ dân nơi đây đang đổi đời nhờ trồng sanh.




Từ quan niệm đến ưa chuộng

Trước đây, nhiều người ở Phú Yên trồng cây sanh chủ yếu để trang trí. Nhưng từ năm khoảng năm 2008, khi xuất hiện một số dân chơi cây cảnh ở các tỉnh phía Bắc vào các nhà vườn Phú Yên "săn" sanh thì nhiều người bắt đầu chuyển sang làm kinh tế từ loại cây này.

Anh Cao Tấn Thuận (thôn Mỹ Lệ, xã Hòa Bình 2, huyện Tây Hòa), một nghệ nhân cây cảnh cho biết, sở dĩ cây sanh có giá trị kinh tế như hiện nay là do sự thay đổi trong tư duy của những người chơi cây cảnh.

Người chơi chọn cây sanh là vì nó thuộc trong 4 loại cây cảnh quý "sanh, sung, đa, lộc" ứng với tứ linh "long, lân, quy, phụng".

Dân chơi cây cảnh chọn sanh của miền Trung, nhất là ở Phú Yên vì sanh ở đây lá nhỏ, da thân cây sần sùi bắt mắt và đặc biệt có nhiều cây sanh cổ thụ.

Ngoài ra, cây sanh được ưa chuộng còn do nhiều người quan niệm, có cây sanh trong nhà, sự nghiệp làm ăn của chủ nhân sẽ thuận buồm xuôi gió.

Theo giới chơi cây sanh, cây có dáng (thế) ở ý nghĩa nguyên thuỷ. Dáng cây không chỉ thể hiện thẩm mỹ mà còn thể hiện một thế giới nhân sinh quan.

>> Sanh cảnh có tên khoa học là Ficus indica thuộc họ Morace. Đặc điểm hình thái cấu tạo: Là cây thân gỗ, trong điều kiện tự nhiên có thể đạt chiều cao 15-20m, có khả năng phân cành cao và trên thân hoặc cành thường là hình các u bướu và các sống gờ do sự sinh trưởng mạnh. Sanh trồng hạt và có khả năng mọc mầm tạo ra cây con. Ngoài phương thức sinh sản này thì phương thức nhân giống chủ yếu của sanh là nhân bằng phương pháp vô tính từ các cành, rễ. Sanh có mặt ở các vùng nhiệt đới ẩm và hiện nay thường gặp hầu hết các vùng của đất nước Việt Nam. Chúng sinh trưởng và phát triển tốt ở vùng có khí hậu nhiệt đới ẩm và hình thành các trồi lá mạnh vào mùa mưa.

Sanh được chơi theo nhiều thế dáng độc đáo như thế: trực, trực hoành, siêu phong, siêu phong hồi đầu, cuồng phong, thác đổ (huyền nhai), bán huyền nhai, phu thê, mẫu tử… Vì sanh thân cành dẻo dễ uốn nên dễ biến thể, tạo dáng.

Anh Cao Tấn Thuận giải thích: "Nghề chơi này cũng lắm công phu, muốn đầu tư vào cây sanh đòi hỏi tay nghề của người chăm sóc. Chủ nhân không chỉ nắm vững kỹ thuật, chu trình phát triển của cây mà còn phải hiểu sâu trong lĩnh vực nghệ thuật tạo hình cây cảnh và đòi hỏi sự kỳ công chăm sóc và phải biết chờ đợi".

Sanh bán được mức giá vài triệu đồng/cây với những loại từ 5 năm tuổi trở lên, chưa kể những yếu tố khác. Sanh càng lâu năm, càng giá trị, đó là những cây sanh dáng cổ thụ hay còn gọi sanh dáng cây đa làng (những cây sanh này ngoài bộ rễ đồ sộ dưới đất, còn phải có những tua rễ mọc ra từ cành lớn hoặc thân).

Giới đại gia sẵn sàng bỏ ra hàng trăm thậm chí hàng tỉ đồng để mua sanh. Sanh ở Phú Yên bị giới thương lái "săn lùng" nhiều năm qua nên trở nên khan hiếm. Do đó có thể lý giải một phần nguyên nhân khiến cây sanh ở đây đang sốt giá.

Làm giàu từ cây sanh

Đó là trường hợp của anh Lê Văn An (thôn Mỹ Lệ, xã Hòa Bình 2, huyện Tây Hòa). Nhờ sớm biết giá trị cây sanh nên anh đã đầu tư lớn vào lại cây này.

Đến nay anh đã có trong tay hàng trăm chậu sanh cảnh có giá trị trung bình từ 3-15 triệu đồng/chậu. Có những chậu trị giá hàng trăm triệu đồng. Nếu bán trọn gói cho thương lái thì anh An có trong tay số vốn cả tỷ đồng.

Anh An cho biết: "Tôi bắt đầu gây dựng vườn sanh bằng cách gieo ươm và săn lùng mua sanh (thô) của người dân trồng chơi về tiếp tục bỏ công đầu tư chăm sóc, tạo dáng rồi nâng tầm giá trị chúng lên". Bắt đầu từ năm 2008, anh An được nhiều người khắp nơi biết đến như là điểm cung cấp cây sanh cảnh độc đáo trong vùng.

Anh Hà Ngọc Thái (phường 9, TP Tuy Hòa, người có thâm niên trong lĩnh vực chơi sanh cảnh, đang sở hữu một số cây sanh độc đáo và đắt giá. Theo anh Thái, thương lái buôn sanh cảnh về chủ yếu bán sang Trung Quốc và giới đại gia các tỉnh phía Bắc. Từ việc ưa chuộng sanh, rồi hình thành thú chơi thịnh hành và tạo ra cơn sốt giá hiện nay./.

DTNEWS